LATHALAIN

Tunay na Diwa ng Pasko

Sa pagpasok ng buwan ng Disyembre, naaalinta na ang matitingkad na palamuti sa mga kabahayanng Pilipino, lalo na ang tanyag na parol na nakasabit sa mga bahay. Ito ay sumisimbolo sa bituing nagdala sa Tatlong Hari sa kinaroroonan ng batang Hesus.

Ngunti sa paglipas ng panahon, kapansinpansing mas natutuon ang isipan ng kabataan sa mga regalong matatanggap nila tuwing Kapaskuhan. Mga mukhang puno ng sigla at tuwa sa pagpatak ng alas dose, kung kailan maaari nang punitin ang makukulay na balot ng mga regalong inaasam-asam.

Hindi naman masama ang pagbibigay – at kasama nito, ang pagtanggap – ng mga regalo tuwing Pasko. Ngutit kapay ito ay labis na, at maituturing na pagiging materialistic, dapat lamang na tayo’y huminto muna ng ilang saglit at isa-isip ang tunay na diwa ng pagdiriwang na ito.

Ang selbrasyong ito ay pagpapahalaga sa pinakamahalagang regalong ating natanggap mula sa Diyos Maykapal. Sa araw na ito, ipinanganak ang Mesiya, na siyang tagapagligtas sa sangkatauhan mula sa kapahamakan ng pagkakasala.

Hindi naman masama ang pagpapakasaya sa mga materyal na bagay na matatanggap natin tuwing Pasko. Mahalaga lamang na alalahanin natin ang magpasalamat sa Diyos para sa mga biyayang ating natanggap, at magbigay ng ating makakaya sa mga taong nangangailangan ng tulong. Ang pagbibigay ng kasiyahan sa iba, pagtitipon bilang isang pamilya, at pag-alala sa tunay na diwa ng selebrasyon ang mga sangkap para sa isang maligaya at makabuluhang pagdiriwang ng Paskong Pilipino.

Lumilipad na peligro sa pamayanan

Tinatala ang mapinsalang sakit na dengue bilang pangunahing dahilan ng pagkamatay sa Asya. Sa paglalayon na mapa-alam sa publiko ang tungkol sa panganib ng  Dengue virus, tinalakay ng tagapagsalita na si Mr. Bernardo R. Son, isang School Nurse at Emergency Rescue Medical Responder, ang tungkol sa sakit na ito.

Ang kasalukuyang sitwasyon ng dengue sa Cebu, mula Enero 1 hanggang Agosto 29, 2015, ay isang pagpapatunay sa laki ng pinsalang dulot ng virus. Sa naitalang 3,659 kaso ng dengue sa Cebu, mayroong 19 na kaso ng pagkamatay dahil sa sakit, mas mataas ng 9.8% mula sa nakalap noong 2014. Nangunguna ang Cebu City sa dami ng kaso, na umabot sa 633.

Para sa isang biktima ng mapinsalang sakit, mahirap ang daan tatahakin upang magpagaling. Sa mga malalang kaso ng dengue, mayroong tatlong panganib na kahaharapin. Ang pagkawala ng tubig sa katawan, o dehydration, ang una rito. Pangalawa ay ang mabilis na pagkawala ng dugo mula sa katawan ng biktima, na lumalabas sa pagsusuka, o ‘di kaya ay sa ilong, gilagid, at binabawas na dumi. Ngunit ang pinakamapanganib ay ang pagbagsak at paghinto ng mga bahagi ng katawan. Ito ay nangyayari kapag hindi na nakakaya ng pasyente ang pinsalang dulot ng dengue at kusa nang sumusuko ang katawan nito.

Sa pagsugpo ng naturang sakit, mahalaga ang pag-aaral sa kalikasan ng hayop na nagdadala nito. Ang dengue virus ay bitbit ng Aedes aegypti at Aedes aldopictus na mga lamok. Ipinakita sa isang bidyu mula sa District 3860 ang mga yugto ng buhay ng isang lamok. Mula sa pagiging itlog ay nag-iibang anyo ang mga insektong ito at nagiging pupa at larvae, na mas kilala sa tawag na kitikiti. Ang mga ito ang siyang lumalaki at nagiging lumilipad na insektong tagabitbit ng sakit at pinsala.

Nakatuon ang laban sa dengue sa pagpatay ng mga lamok ng kailan sila pinakamahina. Ang Temephus larviciding, ang kampanyang inilunsad ng Rotary Cub at DepEd, ay naglalayong sugpuin ang lamok mula sa komunidad sa pamamagitan ng pagsalin ng Temephus sa tubig, na pumapatay sa mga kitikiting nakatira doon.

 Sa pagiging mapag-alam tungkol sa sakit, nagkakaroon tayo ng malaking kalamangan sa pakikipaglaban sa dengue. Mahalaga ang pagiging alisto, at pagsimula sa paghahanda bago pa man dumating ang peligro. Ang dengue ay maaaring labanan at sugpuin, sa pagsasanib lakas ng mga awtoridad at katauhan sa komunidad. Kapag tayo ay magtutulungan, walang digmaan ang hindi matatagumpayan.

Edukasyong Sapat at Nararapat

Sa loob ng 26 na taon na pamamayagpag ng pampaaralang pamamahayag, maraming mga papel na ang nagamit. Mga plumang naubusan na ng tinta. Mga letrang ilang beses nang binura at inilathala. Programang naglalayong makapagsilang ng mga epektibong kabataang mamamahayag na magiging tanglaw sa hinaharap at sa susunod na henerasyon.

Maraming pinto ang nagbukas at maraming mga mata ang namulat sa pagsunod natin sa integrasyon ng Association of Southeast Asian Nations (ASEAN) sa pagpapatupad ng programa ng K-12 - sa pagkakaroon ng systema ng edukasyong pareho sa ibang mga bansa. Gaya ng mga programa ng Kagawaran ng Edukasyon tulad ng Alternative Learning System, ito ay nagsusulong ng edukasyong walang tinitignang lahi, kulay, relihiyon, kasarian, at kapansanan. Edukasyong para sa lahat ng sektor ng lipunan.

Alinsunod sa batas republika 7079 o ang Campus Journalism Act of 1991 na layunin ay mapahubog ang kakayahan at kasanayan ng bawat mag-aaral sa larangan ng pamamahayag at pagsulat, ang mga kabataang manunulat ay naging instrumento sa paglaganap ng katotohanan mula sa pampaaralan na institusyon, hanggang sa pagtupad sa hangarin ng integrasyon ng ASEAN tungo sa edukasyong panlahat.

Iba’t-ibang istilo, iba’t ibang nakatagong kwento. Integrasyong sumisira sa tanikalang nagbubuklod sa mga bansa. Tunay na ang mga kabataang mamamahayag sa ika-21 siglo ang tagapagsulong ng katotohanan at pagbabago.